A+ A A-

राजपा को आन्दोलन घोषणा कि मुस्लिम लिग को पथ अनुशरण ?

अमर दीप मोक्तान

Image may contain: 1 person, closeup
डाडा खर्क, दोलखा - दोस्रो चरण को चुनाव तैयारी जोर शोर मा छ, पार्टी हरु धमाधम उम्मेदवार  छान्न व्यस्त  छन्  भने सरकार ले संबिधान संशोधन ,जनसंख्या को आधार मा निर्वाचन क्षेत्र घोषणा ,पार्टी दर्ता,चुनाव चिन्ह र मधेश आन्दोलन का क्रम मा लागेको सरकार वादी मुद्दा फिर्ता लगाएत का विषय मा सत्तापक्ष  ले गरेको प्रतिबद्धता पालन न गरेको भनि  राष्ट्रिय जनता पार्टी ले चुनाव मा भाग न लिने र निर्वाचन रोक्न सशक्त आन्दोलन गर्ने निर्णय गरेको छ | प्रश्न छ चुनाव के का लागि ? चुनाव त् यस्तो माध्यम हो जहाँ प्रत्यक्ष रुप मा जनता समक्ष प्रस्तूत भएर सरकार ले गरेको अन्याय लाई उजागर गर्ने  र सरकार ले आफु द्वारा  जनता प्रति गरिएको न्याय र उब्लाब्धि को बयान गर्ने एउटा सशक्त मंच हो | आखिर राजपा ले यस्तो राम्रो माध्यम हुदा हुदै चुनाव लाई किन रोजेन ? आन्दोलन को बाटो नै रोज्यो किन ? राजपा द्वारा निर्वाचन बिथोल्न आन्दोलन गरेको हो भने यसले अविभाज्य भारत मा मुस्लिम लिग द्वारा पाकिस्तान निर्माण का लागि अपनाएको रणनीति को अनुशरण नै भन्न  सकिन्छ | हुबहु न भएता पनि अविभाज्य भारत को तस्वीर र मधेशी दल द्वारा अपनाइएका हमेशा विरोध गर्ने रणनीति मुस्लिम लिग संग मिदोजुल्दो छ र यसका लागि अविभाज्य भारत मा के भएको थियो र  भारत किन पाकिस्तान बनाउन बाध्य हुन् पर्यो त्यो इतिहाश को सन्क्षिप्त  पाना निहार्न अति जरुरि छ | 

अविभाज्य भारत को १९४६ को स्थिति लाइ दुर्ब्यवास्था भन्नु नै उचित हुने छ | भारतीय कांग्रेस को अंग्रेज लाई सम्झाउन का लागि प्रयास थियो कि उनीहरुले अब बल प्रयोग गरेर भारत मा राज्य गर्न सक्दैनन | अंग्रेज हरु लाई पनि १८५७ को सिपाही विद्रोह ,मुम्बई ,कराची मा नौसेना को विद्रोह ले गर्दा भारतीय सशत्र  बल मा बिल्कुलै विश्वाश रहेन | कांग्रेस चाहन्थ्यो संबिधान सभा को प्रारूप तैयार गर्ने ,संबिधान सभा को बैठक को आव्हान , भारत स्वतन्त्र को घोषणा र अन्तरिम सरकार को स्थापना जब कि मुस्लिम लिग को दृढ आकान्छा थियो जसरि भए पनि भारत को विभाजन गर्दै पश्चिमोत्तर र पूर्वोत्तर भारत का  मुस्लिम बाहुल्य प्रान्त त्यसलाई मिलाएर एउटा स्वतन्त्र पाकिस्तान को निर्माण गर्ने |

मुस्लिम लिग अध्यक्ष मोहम्मद अली जिन्नाह ले भनेका थिए पाकिस्तान निर्माण गर्न का लागि या त् हामी भारत को बिभाजन गर्छौं अथवा भारत को विनाश गर्छौं | पाकिस्तान निर्माण को योजना अगाडी बढाउन जिन्नाह ले बलपूर्वक पाकिस्तान प्राप्त गर्न मुसलमान लाई आव्हान गरे | वास्तव मा जिन्नाह ले गरेको आव्हान सरकार विरुद्ध विद्रोह र हिन्दु को वंश नाश को घोषणा थियो | १६ अगस्त १९४६ मुस्लिम लिग ले अविभाज्य भारत को मुसलमान लाई पाकिस्तान प्राप्ति का लागि सिधा कारवाही दिवस मनाउन घोषणा गरे | बङ्गाल का तात्कालिन  मुख्यमन्त्री सोहरावर्दी जो मुस्लिम  समुदाय का थिए  कलकत्ता को एक सार्वजनिक सभा मा सम्बोधित गर्दै सीधा कारवाही गर्ने आवहान गरे साथ साथै सिधा कारवाही लाई  सफल तुल्याउन सेना र पुलिस लाई निस्क्रिय भएर बस्न आदेश दिए फलस्वरूप सभा सम्पन पश्चात कलकत्ता मा सुनियोजित ढंग ले दंगा भड्कियो र हिन्दु र सिख को नरसंहार भयो | बङ्गाल का तत्कालिन गवर्नर ले चार दिन पश्चात दंगा भड्काउने अराजक तत्व विरुद्ध कारवाही प्रारम्भ गरे जबकी त्यस बेला सम्म लगभग ५००० जना ले ज्यान गुमाई सकेका थिए |

२ सितम्बर १९४६ एक अन्तरिम सरकार को गठन भयो जसमा पण्डित जवाहरलाल नेहरु गवर्नर जनरल परिषद को उपाध्यक्ष तथा नेहरु सहित ५ सवर्ण(उच्च जाति)  हिन्दु ,३ मुस्लिम, १ इशाई, १ पारसी र १ अनुसूचित जाति समेत १२ जना को चयन भयो | प्रथम मा मुस्लिम लिग अन्तरिम सरकार मा समावेस हुन् इन्कार गरे तर २६ अक्टुबर १९४६ अनिस्टकारी  उद्देश्य का साथ सरकार मा सम्मिलित भए | मुस्लिम लिग को भित्रि उद्देश्य परिषद भित्र रहेर पाकिस्तान निर्माण का लागि लड्न थियो | मुस्लिम लिग ले सरकार को काम मा गतिरोध पैदा गर्ने हर सम्भव कदम उठायो |परिषद का तात्कालिन वित्मन्त्रि  लियाकत् अलि खान ले अन्य मन्त्रि हरु द्वारा पठाइएका प्रस्ताव को मन्जुरी न दिने रणनीति बनाए |
पन्जाब र बङ्गाल मा बारम्बार भड्किने साम्प्रदायिक दंगा  ,१९३७ को तुलना १९४६ मा मुसलमान ले कांग्रेस मा वोट न दिनु र अन्तरिम सरकार मा रहेका मुस्लिम सदस्य हरु को बारम्बार  अवरोध गर्नु को साथै  मुस्लिम लिग को विनाशकारी द्रिस्तिकोण का कारण विवस भएर कांग्रेस ले बिभाजन स्वीकार गर्यो |कांग्रेस द्वारा मुस्लिम लिग लाई कहिले मान्ने कहिले नकाराने नीति तथा हिन्दु महासभा लगाएत का अन्य दल हरु लाई दबाउने ,उपेक्षा गर्ने नीति को परिणाम भारत को लागि घातक सिद्ध भयो | ९ सितम्बर १९४६ संबिधान सभा को प्रथम बैठक मा मुस्लिम लिग ले सम्मिलित हुन् इनकार गरे | मुस्लिम को माग थियो संबिधान सभा को विघटन र विघटन गर्नु को कारण को रुप मा संबिधान सभा ले भारत क सबै भाग को प्रतिनिधित्व न भयको भनि आरोप लगाइयो |

मार्च १९४७ लर्ड बावल को स्थान मा लर्ड माउन्टबेटन ले पदभार ग्रहण गरेकै दिन भारत विभाजन को घोषणा प्रकाशित गरियो | कांग्रेस र मुस्लिम लिग ले विभाजन लाई स्वीकार गर्यो | योजना अनुशार पन्जाब र बङ्गाल  का सदस्य हरु ले जो मुस्लिम बाहुल्य क्षेत्र बाट प्रतिनिधित्व गर्दै हरु लाई  अलग स्थान मा एकत्र भएर तथा गैर मुस्लिम बहुमत भएको सदस्य हरु अलग स्थान मा एकत्र भएर आफ्नो मत द्वारा प्रान्त विभाजन गर्ने वा न गर्ने नीति अपनाइयो फ़लस्वरुप् पन्जाब बङ्गाल ,पश्चिमोत्तर आसम को मुस्लिम बाहुल्य क्षेत्र सिल्हट ,बलुचिस्तान ,सिन्ध को परिणाम सबै लाइ जगजाहेर थियो |आज अविभाज्य भारत बाट  छुट्टिएर दुई नया राष्ट्र को निर्माण भएको छ पाकिस्तान र बंगलादेश जबकी बहुसंख्यक  भारतीय मुसलमान हरु भारत खण्डित गरेर पाकिस्तान निर्माण का पक्ष् मा थिएनन् यो त् उत्तर प्रदेश बिहार  लगाएत का केहि टाठा बाठा नवाब  र जागिरदार को अति मह्त्वाकान्छा र हठधर्मिता को परिणाम थियो | पाकिस्तान र बंगलादेश निर्माण गर्न  अराजकता पूर्ण क्रियाकलाप गर्ने हरु त् आज छैनन् तर उनीहरु का सन्तान आज यता न उता को स्थितिमा मोहाजिर को ठप्पा लगाएर पश्चाताप बोध गर्दै पाकिस्तान र बंगलादेश मा दयनीय स्थिति मा  जीवन यापन गर्न बाध्य छन् |

प्रसंग  पुनः राजपा को अन्दोलन को सन्दर्भ मा भन्नु पर्दा अथक प्रयाश पश्चात नेपाली जनता लाई  प्राप्त भएको  संबिधान लाई संस्थागत गर्न चुनाव को अनिवार्यता  बुझ्दा बुझ्दै  राजपा ले बिना ताल को मादल किन बजाएको हो ? के राजपा को भित्रि चाहना भनेको संबिधान लाए असफल बनाउनु नै हो त ? विश्व मा कुनै पनि देश मा सतप्रतिशत स्वीकार्य भएको संबिधान निर्माण भएको छैन त्यस्तै गरि नेपाल को संबिधान पनि सतप्रतिशत त्रुटी रहित छ भन्नु गलत हुने छ तर यसो भन्दै मा नेपाल को संबिधान  अति नराम्रो छ कामै  न लाग्ने छ भन्नु चाही नियत मा खोट हो भन्ने बुझिन्छ | लोकतान्त्रिक बिधि को पालना न गर्दै राजपा को माग मान्नु पर्ने यदि  राजपा ले अघि सारेको माग सम्बोधन मा व्यवधान उत्पन्न हुदा  चुनाव नै बिथोल्ने गर्ने गरि  आन्दोलन को घोषणा काही कसैको इशारा मा  संबिधान लाई असफल बनाउन एवं नेपालमा  अशान्ति को वातावरण निमाण का लागि  रचिएको षड्यन्त्र को हिस्सा त होइन ? तराई मधेश मा नया उर्जा ,नया शक्ति र व्यापक जनाधार भएको उपेन्द्र यादव नेत्रत्वको संघीय समाजवादी फोरम र विजय गच्छेदार नेत्रत्व को नेपाल लोक्तान्रिक फोरम चुनाव मा सहभागी हुने देखेर पराजित हुने भय ले राजपा ले चुनाव मा भाग न लिने निर्णय पनि एक कारण हुन् सक्छ |

रह्यो चुनाव हुने न हुने सन्दर्भ मा चुनाव जस्तो सुकै परिस्थिति आए पनि संबिधान संस्थागत गर्न चुनाव हुने पर्छ | राजपा ले चुनाव मा भाग लिने वा न लिने  उसको अधिकार हो र उसको अधिकार को सम्मान हुनु पर्छ साथै संबिधान संस्थागत गर्न चुनाव अनिवार्य भएको हुनाले सरकार ले जस्तो सुकै परिस्थिति आए पनि चुनाव गराउनु पर्छ | छिमेकी राष्ट्र भारत मा पनि चुनाव बहिस्कार गर्ने,चुनाव बिथोल्ने  मा  माओवादी.नक्सलवादी , उत्तर पुर्व का संगठन र कश्मिर का अलगाव वादी लगाएत दल हरु छन् तर  जस्तो सुकै विषम स्थिति भए पनि चुनाव त भएकै छ भने नेपाल मा चुनाव किन न हुन् सक्ने ? संबिधान संस्थागत गर्न अब हुने भनिए को चुनाव अनिवार्यता हो तसर्थ चुनाव न हुने न गराउने भन्ने प्रश्नै  हुदैन | अहिले पनि समय छ सके सम्म विधिसम्मत ढंग ले राजपा लाई पनि चुनाव मा आउने वातावरण बनाउनु पर्छ यदि त्यसो न भएमा पनि  चुनाव चाही हुनै पर्छ  |

Last Updated on Monday, 12 June 2017 11:55

Hits: 114

दोस्रो चरण को चुनावमा कुन पार्टी निर्णायक ?

अमरदीप मोक्तान
 
जेष्ठ ३१ गते हुने  दोस्रो चरण को गाउँ पालिका, नगर पालिका चुनावको तैयारी चरम उत्कर्षमा छ । तराइ मधेशका बहुसंख्यक मतदाता लोकतन्त्रको महापर्व रुपी चुनावमा भाग लिन आतुर छन् ।  दोस्रो चरणको चुनावमा सहभागी हुन मधेशी दल द्वारा प्रस्तावित गरिएको माग मध्ये स्थानीय  तह थप्ने माग का विषयमा सरकारले २३ वटा स्थानीय तह थप्ने निर्णय पश्चात तराइ मधेशमा चुनाव हुने वातावरण बनेको छ । नेपाल लोकतान्त्रिक पार्टी (गच्छेदार) र संघीय समाजवादी फोरम (उपेन्द्र यादव) ले प्रथम चरणको चुनावमा सहभागी भएर केहि गाउँपालिका र वडामा विजय हासिल गरेर खाता खोलेका छन् र दोस्रो चरणको चुनावमा भाग लिने स्पष्ट छ, तर महन्थ ठाकुर, राजेन्द्र महतो नेतृत्वको राष्ट्रिय जनता पार्टी द्वारा माग प्रति लिएको अडानले चुनाव न होला भन्ने सन्देह थियो तर सरकार द्वारा स्थानीय तह थप्ने निर्णयले त्यो बाधा पनि हटेको छ । समग्रमा चुनाव हुने न हुने बारे भन्नु पर्दा यदि कुनै अघटन मात्र भए नत्र भने अब चाही दोस्रो चरणको चुनाव हुनेमा लगभग सहमति बनि सकेको प्रतित हुन्छ ।
 
प्रथम चरणको चुनावमा एमाले अग्र पंक्तिमा देखिएता पनि एमालेको राजनैतिक भविश्यका लागि त्यो परिणाम सन्तोषप्रद होइन र त्यो एमालेले पनि स्वीकार गरेको अवस्था छ । प्रथम चरणको चुनावमा एमालेले जति राम्रो परिणामको आशा गरेको थियो त्यो परिणाम आएन । प्रथम चरणको चुनावमा तेस्रो भएता पनि वास्तवमा लाभको स्थितिमा माओवादी नै देखियो । दोस्रो चरणको नगरपालिका गाउँ पालिका चुनाव परिणामले नेपालका ठुला राजनैतिक पार्टीहरुको भाग्यको फैसला गर्नेछ । दोस्रो चरणको चुनाव किन महत्वपूर्ण छ भने दोस्रो चरणको चुनाव हुने भनिएको प्रदेश १ र ७ मा एमाले काँग्रेस बलियो स्थितीमा छ भने २ र ५ मा काँग्रेस, एमाले, माओवादी पार्टी बाहेकका राजनीतक दल नेपाल लोकतान्त्रिक फोरम, संघीय समाजवादी फोरम र राष्ट्रिय जनता पार्टी तराई, मधेशको भूभागमा मजबूत स्थितिमा छन् ।
 
दोस्रो चरणको चुनावमा जातीय समीकरणको कुरा गर्दा पहाडी छेत्री, बाहुन, आदिवाशी, मधेशी, थारु, मुसलमान, दलित मतदाता निर्णायक हुने छन् र कुन पार्टीले उल्लेखित मतदाताहरुलाई आफ्नो पक्षमा ल्याउन र कति सम्म रिझाउन सक्ने हुन् त्यो हेर्न बाकी छ । दोस्रो चरणको चुनावमा काँग्रेस एमाले माओवादीलाई चुनौती दिने नेपाल लोकतान्त्रिक फोरम, संघीय समाजवादी पार्टी र राष्ट्रीय जनता पार्टी मध्ये नेपाल लोकतान्त्रिक फोरमको सांगठनिक बनावट छेत्री बाहुन आदिवाशी थारु मुसलमान दलित लाई सम्मानजनक स्थानमा स्थापित गरेको हुनाले र गच्छेदार स्वयम् पनि थारु आदिवाशी भएको हुनाले संघीय समाजवादी  फोरम र राष्ट्रिय जनता पार्टीको अपेक्षा मजबूत स्थितीमा देखिएको छ ।
 
दोस्रो चरणको चुनाव हुने भनिएको प्रदेशहरुको जनसंख्या तथ्यांकमा प्रथममा पहाडी छेत्री बाहुन पर्दछन भने दोस्रोमा थारु लगाएत पहाडी आदिवाशी दोस्रोमा पर्दछन त्यस्तै तेस्रो चौथो पाँचौमा क्रमसः मधेशी, मुसलमान र दलित पर्दछन । दोस्रो चरणको नगरपालिका गाउँ पालिका चुनावमा जति सुकै विस्लेषण गरिएता पनि उल्लेखित चुनावमा जातीय जनसंख्या र समीकरणले महत्वपूर्ण खेल खेल्ने छ । अधिकांश जस्तो छेत्री बाहुन मत एमाले काँग्रेस र माओवादी बाडिने छन् भने अधिकांश थारु लगाएतका आदिवासी र केहि प्रतिशत मुसलमान, दलित मत नेपाल लोकतान्त्रिक पार्टी (गच्छेदार)मा जाने, संघीय समाजवादी फोरमका अध्यक्ष उपेन्द्र यादव भएको हुनाले अधिकांश यादव मतदाता आकर्षित हुने छन् साथै केहि पहाडी आदिवाशी, मुसलमान, दलित मत पनि आकर्षित हुने छन् त्यस्तै गरि राष्टिय जनता पार्टीको पक्षमा तराई मधेशका अधिकांश मधेशी सवर्ण, बनिया र केहि मुसलमान, दलित यादव मतदाताको मत आकर्षित हुने छ ।
 
विजय कुमार गच्छेदार, उपेन्द्र यादव, महन्थ ठाकुर लगाएतका नेताहरु मोर्चा बनाएर चुनाव लड्ने चर्चा सुनिएको छ । दोस्रो चरणको चुनाव अघि नेपाल लोकतान्त्रिक फोरम (गच्छेदार) संघीय समाजवादी फोरम (उपेन्द्र यादव)र राष्ट्रिय जनता पार्टीले कार्यगत एकता, मोर्चा  अथवा गठबन्धन बनाएर चुनावमा सहभागी भए निसन्देह उल्लेखित पार्टी काँग्रेस, एमाले, माओवादी जस्तै नेपालको राजनीतिमा उदयमान शक्तिको रुपमा स्थापित हुने छन् र गाउँ पालिका नगरपालिका चुनाव लगतै हुने प्रदेश तथा केन्द्रको  चुनावमा काँग्रेस एमाले माओवादीका लागि ठुलो चुनौती साबित हुने छन्  | 
 
यदि दोस्रो चरणको चुनावमा नेपाल लोकतान्त्रिक फोरम, संघिय समाजवादी फोरम र राष्ट्रिय जनता पार्टीमा मोर्चा अथवा गठबन्धन न भएको अवस्थामा सांगठनिक संरचना र जातीय समीकरण अनुशार उल्लेखित तिन पार्टी मध्ये नेपाल लोकतान्त्रिक फोरमले राम्रो प्रदर्शन गर्ने अनुमान गर्न सकिन्छ । यसोदा कुमारी लामा नेतृत्वको दलित जनजाती पार्टी नेपाल, शिवलाल थापा मगर नेतृत्वको राष्ट्रिय जनमुक्ति पार्टी र गोपाल दहित नेतृत्वको थरुहट तराइ पार्टी र विजय कुमार गच्छेदार नेत्रत्व को मधेशी जनाधिकार फोरम लोकतान्त्रिक को एकीकरण पश्चात नया नामकरण र नया संरचना सहित निर्माण भएको  "नेपाल लोकतान्त्रिक फोरम" जातीय समिकरण अनुशार मजबूत बनेको छ | यसोदा कुमारी लामा २ नम्बर प्रदेश को भएको र २ नम्बर प्रदेश मा पर्सा देखि सप्तरी सम्म थारु आदिवासी पश्चात तामांग समुदाय को जनसंख्या बाहुल्य रहेको त्यस्तै गरि राष्ट्रिय जनमुक्ति पार्टीका शिवलाल थापा ५ नबर प्रदेशको भएको र  नवलपरासी देखि बर्दिया सम्ममा थारु पश्चात मगर समुदाय जनसंख्याको बाहुल्यता रहेको आदिवाशी समुदाय रहेको र गोपाल दहित नेत्रत्व को पार्टी थरुहट तराई पार्टी को नवलपरासी देखि कैलाली  कन्चनपुर्  सम्म का थारु समुदाय मा  राम्रो पहुच र प्रभाव भएको कारण ले गर्दा विजय गच्छेदार नेत्रत्वको "नेपाल लोकतान्त्रिक फोरम" दोस्रो चरणको चुनावमा आफ्नो बल बुतामा तराई मधेशको ठुलो राजनतिक शक्ति बन्न सक्ने सम्भावना लाई नकार्न सकिन्न ।
 
दोस्रो चरणको चुनावमा काँग्रेस, एमाले, माओवादीले तराई मधेसका थारु लगाएतका आदिवाशी मधेशी मुसलमान दलित र उपेक्षित वर्ग लाई लाई आफ्नो पक्ष मा मतदान गराउन कस्तो प्रकार को रणनीति र ब्यूह रचना गर्ने हुन् हेर्न बाकी छ । दोस्रो चरणको चुनाव विगत जस्तो त्यति सजिलो छैन मतदाताहरु कति सचेत एवं सजग छन् त्यो प्रथम चरणको चुनावमा साबित भई सकेको छ । मतदाताहरु एमाले, कांग्रेस, माओवादी लगाएत पार्टीहरुका वोट बैंक बन्नु भन्दा पनि असल र उपेक्षितको पक्षमा मतदान गर्न उत्सुक छन् । अंतमा यति मात्र भन्न सकिन्छ दोस्रो चरणको चुनाव राष्ट्रिय पार्टीको पदवी भिरेका एमाले, काँग्रेस, माओवादीका लागि फलामको च्युरा साबित हुने वाला छ ।

Last Updated on Tuesday, 23 May 2017 15:14

Hits: 106

स्थानीय निकायको चुनावमा कसलाई भोट दिने ?

हुम सुनारी मगर


स्थानीय चुनाव २० बर्ष पछि हुँदैछ भन्नु भन्दा पनि राज्य पुन:संरचना पछि अथवा राजतन्त्रात्मकबाट मूलुक गणतन्त्रात्मक व्यवस्थामा परिणत भए पछि हुन लागेको स्थानीय निकाय अथवा सरकारको चुनाव पहिलो पटक हुँदैछ भन्दा सान्दर्भिक होला। विगतमा जिल्ला प्रशासन र सिंहदरबारबाट प्राप्त गर्न पाईने सेवा र सुविधा अब गाउँपालिका कार्यालयबाट नै सर्वसाधारण सेवाग्राहीले प्राप्त गर्ने भएको हुँदा यो हुन लागेको स्थानीय निकाय/सरकारको चुनावलाई २० बर्ष अगाडिको चुनावसँग तुलना गर्नु मिल्दैन।
 
स्थानीय निकायको चुनावमा कस्तो नेता/उम्मेदवारलाई मतदान गर्ने भन्ने बारेमा आम सर्बसाधारण नेपाली जनता अब सचेत र चनाखो हुनु अत्यन्तै जरुरी छ। राष्ट्र परिवर्तन, समृद्धि र विकासका लागि कुशल, इमान्दार, योग्य र दक्ष राजनीतिज्ञको आवश्यक पर्छ। त्यस्तो नेता चुन्ने अवसर र माध्यम नै चुनाव हो। आम सर्वसाधारण जनताले इमान्दार, कुशल र दक्ष नेता/उम्मेदवार चिन्न सकेन भने समाज र सिङ्गो राष्ट्रले नै दु:ख पाउँछ।
 
आम सर्वसाधारण नेपाली जनता विगतका चुनावहरूबाट अनुभवी भएका छन्। विगतका अनुभवलाई ध्यानमा राखेर अबको चुनावमा खसी-बोका जस्तै सिमित पैसामा बिक्नु हुँदैन। क्षेणिक आनन्दका लागि एक गिलास रक्सीमा बिक्नु हुँदैन। एक छाक मिठो खाने निहुँमा कुनै पनि नेताले आयोजना गरेको भोजभतेरमा सरिक हुनु हुँदैन। नेताले उपलब्ध गराएको १-२ लिटर पेट्रोलको प्रलोभनमा पर्नु पनि हुँदैन। र, नेताका गुलिया र बनावटी भाषण प्रति बिश्वस्त हुनु पनि हुँदैन।
 
विगतमा हामी नेपाली आम जनताहरूले नेताहरूका यी सबै गतिविधिहरूलाई नजिकबाट बुझ्न र चिन्न नसक्दा नै आज नेपाल विश्व कै अति गरिव र बिपन्न राष्ट्रको सूचीमा दर्ज भएको छ। यसको जिम्मेवार आम नेपाली जनताले पनि लिनुपर्छ। किनकि, गलत, बेइमानी, अयोग्य, अदक्ष, भ्रष्ट र असक्षम नेतालाई चुनेर पठाउँने हामी आम जनता नै हौँ।
 
४० बर्ष अगाडि, थाईल्याण्ड, सिंगापुर, दक्षिण कोरिया र नेपालको आर्थिक अवस्था समान थियो। आज ति देशहरू विश्व कै अति विकसित मूलुकको सूचीमा दर्ज भईसकेका छन् । तर, नेपाल आजसम्म विश्व कै अति गरिब राष्ट्रको सूचीमा छ। यस्तो किन भयो ? के नेपालमा विकासका लागि श्रोत र साधन नभएर हो ? होइन, नेपाल एक यस्तो राष्ट्र हो जहाँ प्रकृतिले सबै भन्दा बढी श्रोत र साधन दिएको छ ।
 
८४ हजार  मेगावाट उर्जा उत्पादन गर्न सक्ने नदिनाला छन्, नेपालमा । तर, हामी नेपालीहरू पर्याप्त विधुत बिना बाँचिरहेका छौँ । हामी आम नेपाली जनताले सक्षम र इमान्दार नेता र नेतृत्व चुन्न सके हजारौं मेगावाट उर्जा उत्पादन गर्न सक्छौं । देशलाई आवश्यक उर्जा (बढीमा तीन हजार मेगावाट) राखेर हजारौं मेगावाट उर्जा अन्य देशलाई बेच्न सक्छौं। त्यसबाट मात्रै नेपालले मासिक खर्ब भन्दा बढी आम्दानी गर्न सक्नेछ।
 
आधुनिक प्रविधि प्रयोग गरेर खेती गर्ने हो भने देशमा १० करोड मानिसले खान पुग्ने जमिन हामीसँग छ। तर, जम्मा पौने तीन करोड नेपाली जनताले पनि भएको आफ्नो जमिन बाँझो छाडेर खाद्यान्नमा भारतसँग निर्भर हुनु परेको छ।
 
विकसित राष्ट्र, जस्तै: खाडी राष्ट्रहरूका मरुभूमि जमिनमा युरोपबाट पिट्मोस (उर्वरा माटो) र फ़र्टिलाइजर (मल) निर्यात गरि आधुनिक प्रविधिद्वारा खेती गरेर कृषिमा चमत्कार गरिसकेका छन् । तर, हाम्रो देश नेपालको भूमिमा न त विदेशबाट पिट्मोस नै ल्याउनु पर्छ न त रासायनिक मल नै। आधुनिक पशुपालन तथा फार्म खोलि लाखौं टन प्रांगारिक मल उत्पादन गरेर आधुनिक प्रविधिद्वारा देशमा कृषि क्रान्ति गर्न सक्ने अवस्था छ।
 
अमूल्य जडिबुटी नेपालमा छन्। त्यसलाई संरक्षण, संवर्द्धन र विदेश निर्यात मात्र गर्न सके खरबौं रुपैयाँ स्वदेश भित्र्याउन सकिन्छ। प्रसस्त नगदेवाली जस्तै अदुवा, अलैंची, चिया, कफी, स्याउ, सुन्तला उत्पादन गर्न सकिने जमिन प्रकृतिले दिएको छ। त्यसलाई परम्परागत रूपमा भन्दा आधुनिक प्रविधिद्वारा कृषि गरेर बढी भन्दा बढी उत्पादन गरि विदेश निर्यात गरेर खरबौं रुपैयाँ नेपालमा भित्र्याउन सकिन्छ।
 
अन्तर्राष्ट्रिय पर्यटन बोर्डले पर्यटन क्षेत्रमा नेपाललाई विश्व कै दश उत्कृष्ट गन्तब्य राष्ट्रमा सूचिकृत गरेको छ। तर, देशमा भौतिक पूर्वाधार विकास कै अभावले गर्दा नेपालमा प्रयाप्त पर्यटक भित्र्याउन सकेको छैन। मूलुकमा स्थायी शान्ति कायम गरेर भएको भौतिक श्रोत र साधनलाई व्यवस्थित गर्ने लगायत विश्व कै शान्तिका अग्रदूत भगवान बुद्धको जन्म स्थल लुम्बिनीलाई अन्तर्राष्ट्रिय क्षेत्रमा प्रवर्द्धन मात्र गर्न सके करोडौं पर्यटक नेपाल भित्र्याउन सकिन्छ र देशमा खरबौं डलर भित्र्याउन सकिन्छ ।
 
नेपालको समृद्धि र विकासका लागि माथि उल्लेखित प्रचुर सम्भावनाहरूलाई कसले पहल र कार्यन्वयन गर्ने ? त्यहि राजनीतिक दल र तिनका नेताहरूले होइन ? देशमा प्रजातन्त्र स्थापना भएको आज ७० बर्ष हुन लागिसक्यो। तर, देशको विकास हुन सक्दैन, किन ? विश्व विज्ञान र प्रविधिले चल्ने आधुनिक संसार भईसक्यो। तर, नेपाल आजसम्म बिना खाद्यान्न र बिना उर्जा बाँच्नु पर्ने वाध्यता छ, किन ? के यो राजनीतिक दल र तिनका नेताहरू कै असक्षमता, बेइमानी, अदुरदर्शिता, तिनीहरूबाट नै चरम भ्रष्टाचार र अदक्षता कै कारणले होइन ?
 
फेरी भन्छु, यसको जिम्मेवार तपाई हामी आम नेपाली जनता पनि हौँ। किनकि तिनीहरूद्वारा विगतका चुनाव ताका हामी पैसामा बिकेर असक्षम नेतालाई जिताएर पठायौं। तिनीहरूले आयोजना गरेका भोजभतेरमा सरिक भएर तिनीहरूलाई नै मतदान गरि जिताएर पठायौं। तर, हामीलाई बाँडेका ति पैसा र खिलाएका भोजभतेरको खर्च ति नेताहरूले राज्यको ढुकुटी रित्याएर देश र जनतालाई लुटीरहेको कुरा हामीले कहिल्यै थाहा पाएनौं।
 
अब, हामी कुनै प्रलोभनमा नफसौं। खसी-बोका जस्तै पैसामा नबिकौं। नेताहरूले आयोजना गरेका कुनै पनि भोजभतेरमा पनि सरिक नहोऔं। जाँड-रक्सि र पेट्रोल बाँड्ने नेताहरू देखि पनि टाढा होऔं। र, दक्ष, इमान्दार, सक्षम, योग्य र प्रष्ट राजनीतिक दर्शन (भिजन) भएको/बोकेको उम्मेदवारलाई जिताऔँ। 


हुम सुनारी मगर झोकेदी - पाल्पा हाल साउदी अरब

Last Updated on Tuesday, 25 April 2017 12:56

Hits: 342

सर्वशक्तिमान प्रचण्डको चक्रव्यूह मा नेपाली राजनीति ?

अमरदीप मोक्तान

Image may contain: 1 person, close-up



डाडा खर्क/दोलखा - स्थानीय चुनाव नजिकिदै जादा प्रधानमन्त्री प्रचण्ड ले बालुवाटार मा बसेको प्रमुख दल हरु को बैठक मा बैशाख ३१ मा चुनाव सम्भव न हुने संकेत दिएका छन् भने दोस्रो तर्फ संबिधान संशोधन को निमित्त आवस्यक  दुई तिहाई पुर्याउन संसद मा प्रतिनिधित्व गर्ने दल हरु संग छुट्टा छुट्टै सम्बाद को  तैयारी मा छन् प्रचण्ड | कहिले  एमाले संग मिलेर मधेशी दल लाई उग्र बनाउने कहिले काँग्रेस ,मधेशी दल मिलाएर एमाले लाई उग्र बनाउने प्रचण्ड को रणनीति कारगर सिद्ध भई रहेको छ र जसरि भए पनि सत्ता लम्याउने खेल मा प्रचण्ड क्रमसः सफल हुदै गई रहेका छन् |

कसैले पत्याउन  वा नपत्याउन वर्तमान  नेपाली राजनीति मा नेपालको बहुबाली नेता कोहि छन् भने त्यो प्रचण्ड नै हुन्  भन्ने मा शंका रहेन | प्रचण्ड ले एमाले, काँग्रेस ,मधेशी दल लाई "तीन त्रिलोक चौदह भुवन "देखाई दिएका छ्न  तर प्रचण्ड को दोहरो खेल बारे आभाष हुदा हुदै कसैमा प्रचण्ड विरुद्ध केहि गर्ने साहस छैन भन्दा पनि हुन्छ | चतुर प्रचण्ड प्रख्यात  माछा शिकारी बनेका छन् वर्तमान  राजनीति को सन्दर्भ मा कुरा गर्दा माछा शिकारी प्रचण्ड को बल्छी मा नेपाली राजनीति का धुरन्धर खेलाडी एमाले ,काँग्रेस ,मधेशी दल माछा  को रुप मा फँसेका छन्  छन् | उल्लेखित माछा हरु उग्र पनि छन् जुझारु पनि छन् समय समय मा बल्छी बाट उम्किन प्रयाश पनि गर्छन तर त्यस समय  मन्द मन्द मुस्कान का साथ प्रचण्ड ले बल्छी को मजबूत  डोरी खुकुलो बनाई दिन्छन अनि आराम का साथ बसी रहन्छन धेरै प्रयाश गर्दा पनि उन्मुक्ति पाउन न सक्दा  एमाले काँग्रेस मधेशवादी दल  रुपी माछा हरु स्याँ स्याँ  फ्याँ फ्याँ गर्दै थाकी हारेर पुनः प्रचण्ड नजिक आई पुग्दछन  यहि दृश्य बारम्बार दोहरी रहेको छ र यस्ता दृश्य ले नेपाली जनता वाक्क दिक्क बनि सकेका छन् |

गणितीय  समीकरण यस्तो छ न त् कांग्रेस न त् एमाले न त् मधेशी दल कसैले पनि प्रचण्ड संग चाहेर पनि  विरुद्ध जान सक्दैनन् त्यस कारण प्रचण्ड ले एमाले काँग्रेस एमाले मधेशी दल लाई फनफनी घुमाई रहेका छन् |  नेपाली काँग्रेस संग भद्र सहमति अनुशार शेर बहादुर को प्रधानमन्त्री हुने पालो नजिकिदै छ तर प्रचण्ड ले भद्र सहमति को पालना गर्लान भन्ने मा सन्देह छ | एमाले ले  प्रचण्ड लाई  प्रधानमन्त्री बनाउने  भद्र सहमति  पालन न गरेको भनि प्रचण्ड सजिलै सत्तासिन भए तर शेर बहादुर को लागि त्यो सम्भव छैन किन भने शेर बहादुर ले एमाले को साथ लिदैनन तसर्थ प्रचण्ड को दुवै हात मा लड्डु रही रहने छ |


निर्धारत समय मा चुनाव  हुने कि न हुने  सन्दर्भ मा चुनाव जुन सुकै हालत मा हुनु पर्छ र  प्रचण्डले  चुनाव गराउनु नै पर्छ | व्यक्तिगत महत्वाकान्छा र सत्ता लम्ब्याउन का लागि राष्ट्र लाई  अनिर्णय को बन्दि बनाउनु हुदैन ,बनाउन पाइदैन |  मधेशी दल द्वारा उनीहरु ले संसोधन का निमित्त हुबहु  बुंदा हरु  दुइ तिहाई ले संसोधन  गरिनु पर्ने तब  मात्र चुनाव हुन् दिने त्यस्तो न भएमा  चुनाव हुन् न दिने कुरा हठधर्मिता को पराकाष्ठा हो र संबिधान लाई संस्थागत हुन् न दिने बदनियतपूर्ण षड्यन्त्र  हो ?

प्रचण्ड दोस्रो पटक प्रधान मन्त्रि  बन्नु पश्चात एक अन्तर्वार्ता मा भनेका थिए  प्रथम पटक प्रधानमन्त्री हुदा वास्तवमा  मा मैले राजनीति बुझेको थियिन तसर्थ  दोस्रो पटक विगत को जस्तॊ भुल दोहरिने छैन  भनेका थिए | प्रचण्ड को बहुरुपिया चरित्र एवं दोहरो खेल  को राजनीति खेलेको देख्दा  प्रचण्ड ले राम्रो राजनीति भन्दा पनि नेपाल लाई अनिर्णय को बन्दि बनाउने  फोहोरी राजनीति मा पारङ्गतता हासिल गरेका रहेछन भन्ने कुरा प्रमाणित भएको छ | नेपाली राजनीतिक  इतिहास  मा  जननायक बन्ने कि खलनायक  बन्ने प्रचण्डको हातमा छ |  संबिधान असंसोधनिय होइन  संबिधान मा रक त्रुटी सच्च्याउन  संबिधान  संसोधन हुनु पर्छ  तर यसो भन्दै मा संबिधान संस्थागत गर्न अति आवस्यक प्राथमिकता को सुची मा रहेको चुनाव हुन्य नदिने प्रपन्च नेपाली जनता लाई कुनै हालत मा स्वीकार्य छैन |

यदि प्रचण्ड ले निर्धारित समय मा गाउँ पालिका ,नगर पालिका र वडा को चुनाव सम्पन्न गराउन सके भने निश्चित रुप मा जननायक नेता को रुप मा स्थापित हुने छन्  यदि व्यक्तिगत महत्वाकान्छा र सत्ता लम्म्याउने खेल मा लगेर चुनाव मा पूर्ण विराम  लगाउने र नेपाल मा अस्थिरता निम्त्याउने कार्य गरे भने  इतिहाश मा त् कलंकित हुने नै छन्  साथै जनता को अदालत ले प्रचण्ड लाई रिहाई दिने छैन |

 

Last Updated on Sunday, 30 April 2017 02:53

Hits: 161

"मानव बोलि बोल्ने चरा जस्तै चक्रव्यूह मा आदिवाशी जनजाती समुदाय "

अमरदीप मोक्तान


Image may contain: 1 person, close-up

 

 

डाडा खर्क, दोलखा - एउटा चरा शिकारी को जालमा परेछ | चरा जुझारु प्रवृति को थियो उसले जाल बाट उम्किन धेरै प्रयाश गर्यो | चराको प्रयास व्यर्थ भएन उ जाल बाट उम्किन सफल भयो तर जाल बाट उम्किने प्रयाशमा चरा गम्भीर रुपमा घाइते भयो | जाल बाट उम्के पश्चात चरा छिटो भन्दा छिटो त्यो स्थान बाट टाडा जाने प्रयाश मा लड्दै पड्दै धेरै टाडा आइपुग्यो | लहुलुहान चरा सुर्क्षित स्थानको तलाश मा थियो उसले केहि दुरी मा गुम्बा देख्यो उसले मन मा सोच्यो निश्चय पनि गुम्बा मा मेरो दुख पिडा सुन्ने अवस्य कोहि होलान भनि | जसरि तसरी चरा गुम्बा भित्र पुग्न सफल भयो गुम्बा भित्र प्रवेश गर्दा एक जना लामा ध्यान को मुद्रा मा पलेठी मारेर बसेको देख्यो | घाइते चरा छिटो भन्द छिटो स्वस्थ हुन् चाहन्थ्यो तर जो संग उसले पिडा मुक्ति को आशा गरेको थियो अर्थात् लामा नै ध्यान मा बसेको हुनाले उसलाई छटपटी भयो | केहि समय पश्चात लामा ले आँखा खोल्यो | लामा ले आँखा खोल्दा एउटा सानो चरा लाइ घाइते अवस्था मा देख्यो | लामा ठुलो साधक थिए उसले चरा को पिडा बुझ्यो |लामा ले तत्कालै चरा को उपचार गर्यो केहि दिन मा चरा स्वस्थ भयो |

 

चरा स्वस्थ भए पश्चात लामाले चरालाई आजाद गर्न चाहे तर उनलाई चरा पुनः शिकारीको जालमा फस्न सक्ने र दुख पाउने शंका बनि रह्यो | धेरै चिन्तन मनन पश्चात लामाले चराको सुरक्षा हेतु चरालाई आफ्नो साधना द्वारा " शिकारी आउछ, जाल बिछाउछ, दाना फाल्छ, न फस्नु" भन्ने शब्द मानव बोलिमा बोल्न सक्ने बनाए | त्यस पश्चात ढुक्क भएर चरालाई आजद गरिदिए | मानव बोलि बोल्ने चरा जुन पनि चराको झुण्डमा मिसिन्थ्यो त्यो झुण्ड शिकारीको जालमा फस्दैन्थ्यो किन भने चराको मानव बोलि सुनेर दाना खेरो जाने डरले शिकारीले जाल बिछाउने आँट नै गर्न सक्दैनथ्यो |

 

समय बित्दै गयो " शिकारी आउछ, जाल बिछाउछ, दाना फाल्छ, न फस्नु" भन्ने शब्दले गर्द मानव बोलि बोल्ने चरा शिकारीको जालमा फस्नु परेन | एक दिन एउटा शिकारी बिहान देखि बेलुका सम्म जाल बिछायेर दाना फ्याकेर बसेको बसे गर्दा पनि कुनै चरा जालमा फसेन | शिकारी धेरै चिन्तित बन्न पुग्यो किन भने शिकारीको दिनचर्या जालमा फसाएको चराहरु लाई बजारमा लगेर बिक्रि गर्ने र त्यहि रुपैयाले दाल चामल खरिद गरि बाल बच्चा परिवारको पेट भर्ने गरिन्थ्यो | सुर्य लगभग अस्ताउने अवस्थामा थियो चिन्तित अवस्थामा शिकारी जाल समेटेर घर तिर जाने तरखर गर्न लाग्यो अचानक उसले उ बसेको रुख माथि ठुलो चराको झुण्ड बसेको आवाज सुन्यो | अब चाही निश्चय पनि शिकार फस्ने छ भनि शिकारी प्रफुल्लित भयो | चराको झुण्डमा चराको अवाज संगै उसले मानव बोलिमा " शिकारी आउछ, जाल बिछाउछ, दाना फाल्छ, न फस्नु" भन्ने शब्द बोल्ने चरा पनि देख्दा अचम्भित एवं दुखि हुन् पुग्यो | शिकारी धर्म संकटमा पर्यो पुनः दाना फ्याकु कि न फ्याकु भन्ने दोधारमा पुग्यो शिकारी |

 

धेरै चिन्तन मनन पश्चात घाटा भए पनि होस् भनि इश्वरको नाम लिएर शिकारीले जाल बिछाउने दान फ्याक्ने कार्य गर्यो | केहि क्षण पश्चातको दृश्य हेरे शिकारी अचम्भित साथै प्रफुल्लित बन्न पुग्यो किन भने " शिकारी आउछ, जाल बिछाउछ, दाना फाल्छ, न फस्नु" रटाई गर्दै मानव बोलि बोल्ने चरानै शिकारीको जालमा फस्न पुग्यो |

 

बिभिन्न राजनीतक दल आबद्ध आदिबासी जनजाति समुदाय कार्यकर्ताहरु तामांगले अवसर पाएन, आदिबासी जनजाति समुदायलाई नेपालका कुनै पनि राजनैतिक दलले वास्ता गरेन भन्ने प्रायः गुनासो सुन्ने गरिन्छ | तामांगको सभा सम्मेलनमा आदिबासी जनजाति समुदाय एकता अपरिहार्य रहेको जिकिर गरिन्छ, आदिबासी जनजाति समुदाय एकताबद्ध नभएको हुनाले आदिबासी जनजाति समुदायको अवमुल्यन भएको ठहर सहित तर्क पेश गरिन्छ | तर विडम्बना के छ भने जब जब चुनावको घोषणा हुन्छ सबै भन्दा पहिला चुनाव फोबियामा आदिबासी जनजाति समुदायनै होमिन्छन जबकी आदिबासी जनजाति समुदायले त्यो चुनावमा आउने परिणामले केहि प्राप्त गर्ने वाला छैनन् हातमा लाग्यो शुन्य बाहेक | तामांग समुदाय जानी जानी मानव बोलि बोल्ने चरा जस्तै गरि काँग्रेस, एमाले, माओवादी, रुपी शिकारीको जालमा फस्ने गर्दछन | विशाल जनसंख्या भएता पनि उल्लेखित पार्टी मा जस्तो सुकै त्याग बलिदान गरेता पनि आदिबासी जनजाति समुदायको निरन्तर रुपमा अवमुल्यन भएकै छ, आदिबासी जनजाति समुदाय भोट बैंक, लठैत को दर्जा भन्दा माथि उठ्न सकेनन |

 

आज भोलि पुनः चुनाव(गाउँपालिका,नगरपालिका)को चर्चा परिचर्चा जोर शोरमा छ आदिबासी जनजाति समुदाय रणनीति बिना चुनाव मैदानमा कुदी रहेका छन् | आदिबासी जनजाति समुदायले आगामी दिनहरु मा गाउँपालिका देखि प्रदेश केन्द्रमा कसरि उपस्थिति दर्ज गर्ने पर्ने हो त्यस प्रति न त् कुनै भावी रणनीति नै छ न त् कुनै योजना सबै आ-आफ्नो तालमा कांग्रेस ,एमाले, माओवादी लगाएत दलहरु को डम्फु बजाउदै उफ्री रहेका छन् |

 

आदिबासी जनजाति समुदाय भन्दा धेरै कम जनसंख्या भएका समुदायहरु ले राज्यको महत्वपूर्ण स्थानमा दरिलो प्रकारले आफ्नो उपस्थिति दर्ज गराएका छन् भने सबै आदिबासी जनजाति समुदाय भोट बैंक लठैत बाहेक केहि बन्न सकेनन | मनन गर्ने कुरा के हो भने नेपालको विगत देखि हाल सम्मको राज्य व्यवस्थामा जस्तो सुकै अग्रगामी सिद्धान्त बोकेको राजनतिक पार्टी हुन् भनि गर्व बोध गर्ने पार्टी भनाउदोले पनि विगतको राज्यसत्ताले गरे जस्तै वर्तमानमा पनि निरन्तर रुपमा आदिबासी जनजाति समुदायको अवमुल्यन तथा दोहन नै गरेका छन |

 

आदिबासी जनजाति समुदाय संगठित तथा एकताबद्ध भएर प्रस्तूत भए मात्र कांग्रेस, एमाले, माओवादीले आदिबासी जनजाति समुदाय समुदायको कदर गर्ने हुन् भन्ने कुरा बुझ्न अत्यन्त जरुरि छ | आदिबासी जनजाति समुदायले गांठ बाँधेर राखे हुन्छ उल्लेखित तिन ठुला राजनीतक पार्टीको दृस्टी मा आदिबासी जनजाति समुदाय राणाकालीन मासिने मतवाली बाहेक केहि होइन र यो कुरा लगभग आदिबासी जनजाति समुदाय माँझ स्पष्ट एवं छर्लंग भई सकेको छ | आगामी हुने महत्वपूर्ण गाउँ पालिका, नगरपालिका चुनावमा आदिबासी जनजाति समुदायको दरिलो उपस्थितिका लागि एकताको ध्वनि गुन्जायमान हुनु अत्यन्त जरुरि छ, आदिबासी जनजाति समुदायको भाग्य निर्माण आदिबासी जनजाति समुदाय स्वयम्को पहलले मात्र सम्भव छ काँग्रेस एमाले माओवादीको चस्मा चक्षु भ्रम बाहेक केहि होइन भनि चिन्तन मनन गर्न अत्यन्त जरुरि छ |


आदिबासी जनजाति समुदाय उल्लेखित" शिकारी आउछ, जाल बिछाउछ, दाना फाल्छ, न फस्नु" मानव बोलि बोल्ने चरा भएर मात्र बस्ने कि बिभिन्न रुप आदिबासी जनजाति समुदायलाई हमेसा जालमा फसाउने शिकारीलाई यस चुनावमा काँग्रेस, एमाले, माओवादी आवरणमा भएता पनि आदिबासी जनजाति समुदायले रणनीतिक प्रकारले मतदान गर्दै बडी भन्दा बडी आदिवाशी जनजाती समुदाय निर्वाचित गराएर शिकारीको चक्रब्युह भेदन गर्ने आदिबासी जनजाति समुदायको हातमा छ | आदिबासी जनजाति समुदायले धेरै समय बर्बाद गर्यो अब कति गर्ने , नेपाली राजनीतिको प्रथम पंक्तिमा कहिले आउने कि जहिले पनि पछाडीको बेञ्चमा बस्ने मुर्ख छात्र बनेर बस्ने | समय आएको छ अब चाही रणनीतिक प्रकारले मतदान गर्दै राजनैतिक शक्ति प्राप्त गर्न कुनै पनि हालतमा चुक्नु हुदैन चेतना भया इति |

 

Last Updated on Monday, 10 April 2017 06:38

Hits: 282

हार्दिक श्रद्धान्जलि - एक बहादुर राना मगर
हार्दिक श्रध्दाञ्जलि - गोरे बहादुर खपांगी