A+ A A-

विधान संसोधनको स्वागत गर्दे पाल्पामा जनसभा ! (भिडियो सहित)

मगरात प्रदेश प्राप्त नभए सम्म लडिरहन्छौ : अध्यक्ष रोका

देब पचभैया


Image may contain: 17 people, crowd and outdoor

पाल्पा, पौष ९ - संविधान संसोधनको स्वागतमा पाल्पामा शुक्रवार विशाल मगरात जनसभा सम्पन्न भएको छ । मगर संघ केन्द्रिय समिति, मगरात संघर्ष समिति र संयुक्त मगर मञ्च नेपालको आयोजनामा तानसेनमा र्याली सहित जनसभा भएको हो । कार्यक्रममा लुम्विनी अंचलका पाल्पा, रुपन्देही, नवलपरासी र कपिलबस्तु बाट सहभागी भएका थिए । मगरात स्वायत्त प्रदेश सुनिश्चितताको दवाव स्वरुप आयोजित कार्यक्रमका बक्ताहरुले संसोधित संबिधानले मगर कलस्टरलाई केही मात्रामा भएपनि एक ठाउमा राखेकाले प्रस्तावित संविधान पास गर्न आग्रह गरेका छन् ।

भिडीयो हेर्न यस लिङ्क थिच्नुहोस् !

सभालाई संवोधन गर्दै मगर संघका केन्द्रिय अध्यक्ष नविन रोकाले पहिचान र अधिकार सहितको मगरात प्रदेश प्राप्त नभए सम्म आन्दोलन जारी रहने उद्घोष गर्नुभयो । अखण्डको आन्दोलन गर्नेहरु संघियता बिरोधी भएको भन्दै अध्यक्ष रोकाले वर्षौ देखि अधिकार बाट बन्चित भएकालाई माथि उठ्न दिनु हुदैन भनेर अहिले संसदमा प्रस्तावित संबिधानको विरोध भएको दावी गर्नुभयो ।


Image may contain: 17 people, people standing, crowd and outdoor

मगरात जातिय राज्य नभएको भन्दै उहाले एैतिहाशिक थात थलो र मगरहरुको पसिना र रगतले सिर्जित स्थानलाई समेटेर अहिले प्रस्ताव गरिएको संसोधित संविधानको विरोध गर्नेहरुले मगरलाई अधिकार दिन बाट बन्चित गर्न खोजेको आरोप लगाउनुभयो ।


 मगरात भुमिबाट राजनिति शुरु गरी स्थापित भएका नेताहरु चन्द्र भण्डारी, टोप बहादुर रायमाझी, प्रदिप ज्ञवालीहरुलाई मगरातको विरुद्ध नलाग्न आग्रह गर्दे पुर्ब सभासद एबं मगरमुक्ति मोर्चाका केन्द्रिय अध्यक्ष सुदर्शन वरालले आफ्नो भोट सुरक्षित गर्न उनीहरु रातारात राष्ट्रबादी बनेको आरोप लगाउनु भयो । निर्वाचनको बेला एमालेले बहुपहिचानमा भोट मागेको स्मरण गराउदै अध्यक्ष वरालले उसैले ल्याएको प्रस्तावलाई सरकारले अघि बढाउदा राष्ट्रघाती भयो भन्नु एमालेले पछि परेका जाति र शमुदायलाई अधिकार दिन नचोहको बताउनुभयो ।

सांसद तुल्सा रानाले आफु अहिले प्रस्तावित संबिधानलाई पारित गराउन संसदबाट सक्रिय भुमिका खेल्ने भन्दै अधिकार प्राप्तीको आन्दोलनमा आफु सधै कृयाशिल रहेको जानकारी दिनुभयो ।


Image may contain: 14 people, crowd

सभालाई संवोधन गर्दे मगर संघका पुर्ब अध्यक्ष महेन्द्र थापा, पुर्व वरिष्ठ उपाध्यक्ष बसन्त घर्ती, संघका भाषिक उपाध्यक्ष दल बहादुर विरकट्टा, केन्द्रिय सदस्य राम जर्घा, मगर संघ रुपन्देहीका अध्यक्ष गिता सारु, जनजाति महासंघ पाल्पाका अध्यक्ष केयर सिंग राना लगाएतले एकिकृत मगरातको बारेमा बोल्नु भएको थियो ।


Image may contain: 28 people, crowd

मगरसंघ लुम्बिनि अंचल प्रमुख धन बहादुर पुनको अध्यक्षतामा भएको कार्यक्रममा पाहुनाहरुलाई मगर संघ पाल्पाका अध्यक्ष बल बहादुर गाहाले स्वागत गर्नुभएको थियो भने मगर संघ पाल्पाका सचिब एस कुमार गरम्जाले कार्यक्रम संचालन गर्नुभएको थियो । एकिकृत मगरातको माग गर्दे यस अघि मगरात क्षेत्रका पोखरा, बाग्लुङ्ग, रुकुम लगाएतका स्थानमा र्यारी र सभा सम्पन्न भैसकेका छन् ।

Image may contain: 15 people, crowd and outdoor


 

Last Updated on Sunday, 25 December 2016 03:34

Hits: 391

मगरात प्रदेश नभए सशक्त आन्दोलनः रोका

रूद्र श्रीसमगर

पोखरा, २५ मंसिर

सरकारले व्यवस्थापिका–संसदमा दर्ता गरेको संविधान संशोधनको विरोधमा बुटवल, पाल्पा, अर्घाखाँची, गुल्मीलगायतका जिल्लाहरूमा बन्द भइरहँदा पोखरामा भने संविधान संशोधन प्रस्ताव पारित गर्नुपर्ने माग गर्दै मगर समुदायले भव्य जनप्रदर्शन गरेका छन् ।

संविधान संशोधन प्रस्ताव अनुसार प्रस्तावित पाँच नम्बर प्रदेशका पहाडी जिल्लाहरूलाई चार नम्बर प्रदेशमा गाभेर मगरात क्लस्टरलाई केही हदसम्म भएपनि एकै ठाउँमा राखिएकोमा मगर समुदायले संशोधनको स्वागत गरेका हुन् । नेपाल मगर संघ केन्द्रीय समितिको आह्वानमा प्रस्तावित चार नम्बर प्रदेश अन्तर्गतका गण्डकी, धौलागिरी, लुम्बिनी र राप्ती अञ्चल अन्तर्गतका जिल्लाका मगरहरूले पोखराको लखनचोकमा मगरात प्रदेश घोषणा गर्न माग गर्दै जनप्रदर्शन गरे ।

जनप्रदर्शन पछि आयोजित मगरात जनसभालाई सम्बोधन गर्दै नेपाल मगर संघका केन्द्रीय अध्यक्ष एवं मगरात संघर्ष समितिका संयोजक नवीन रोकामगरले मगरात प्रदेश नबनाइए सशक्त आन्दोलन गर्ने उद्घोष गरे । ‘अहिले आएको संविधान संशोधन प्रस्तावले हाम्रो मागलाई केही हदसम्म सम्बोधन गरेको छ’, रोकाले भने, ‘यो संशोधनको हामी स्वागत गर्छौं, साथै, मगरात र तमुवानलाई अलग अलग प्रदेशका रूपमा घोषणा गर्नुपर्दछ भन्ने हाम्रो माग पनि दोहो¥याउन चाहन्छौं ।’

नेपाल मगर संघका संस्थापक महासचिव सदस्य सुरेश आलेमगरले संविधान संशोधन प्रस्ताव कुनै पनि हालतमा पारित गर्नैपर्ने बताए । संविधान संशोधन प्रस्तावविरुद्ध आन्दोलन गरेर एमालेले संघीयताविरोधीका रूपमा आफूलाई प्रमाणित गरेको जनाउँदै आलेमगरले संघीयता विरोधीको भण्डाफोर गरिनुपर्ने उल्लेख गरे । ‘मगरात स्वायत्त प्रदेश हाम्रो अन्तिम बटमलाइन हो’, आलेमगरले भने, ‘संविधान संशोधन गरी मगरात स्वायत्त प्रदेश नबनाइए सशक्त आन्दोलन गर्नुको विकल्प छैन ।’

नेपाल मगर संघका निवर्तमान अध्यक्ष एवं सल्लाहकार संयोजक महेन्द्र थापामगरले मगरात स्वायत्त प्रदेशलाई फेरि पनि विभाजन गर्ने दुस्साहस गरिए मगर समुदायले त्यसको प्रतिरोध गर्ने चेतावनी दिए । प्रदेश विभाजनका क्रममा तीन टुक्रा पारिएको मगरात भूमिलाई अहिलेको संविधान संशोधन प्रस्तावले केही हदसम्म जोड्ने काम गरेको भन्दै थापामगरले संशोधन प्रस्ताव कुनै पनि मूल्यमा पारित गर्न राजनैतिक दलहरूलाई आग्रह गरे ।

संघका पूर्व महासचिव लोक बहादुर थापामगरले मगरात स्वायत्त प्रदेश प्राप्त नभएसम्म मगर समुदायले लडाइँ जारी राख्नुपर्ने बताउँदै अधिकार प्राप्तिको आन्दोलन सशक्त पार्नुपर्नेमा जोड दिए । सो अवसरमा संघका पूर्व महासचिव एवं अधिवक्ता सुरेन्द्र थापामगर, केन्द्रीय सल्लाहकार हर्क बहादुर पुनमगर, केन्द्रीय उपाध्यक्ष दल बहादुर वीरकट्टामगर, आदिवासी जनजाति युवा महासंघ नेपालका केन्द्रीय उपाध्यक्ष राम बहादुर थापामगर, लिम्बुवानका नेता राम जर्घामगर, तमुवान संयुक्त संघर्ष समितिका संयोजक हुम बहादुर गुरुङ, नेपाल मगर संघका केन्द्रीय महासचिव ज्ञानेन्द्र पुनमगर, मगर राष्ट्रिय मुक्ति मोर्चा नेपालका केन्द्रीय उपाध्यक्ष बालकृष्ण काउछामगर, नेपाल आदिवासी जनजाति महासंघ जिल्ला समन्वय परिषद् कास्कीका अध्यक्ष पान बहादुर घर्ती, खेम पुनमगरलगायतले बोलेका थिए ।

नेपाल मगर संघकी केन्द्रीय उपाध्यक्ष मन्धरी आलेमगरको अध्यक्षतामा भएको कार्यक्रमको सञ्चालन नेपाल मगर संघ कास्कीका सचिव याम बहादुर थापामगर र अध्यक्ष पूर्ण बहादुर रानामगरले स्वागत गरेका थिए ।

Last Updated on Sunday, 11 December 2016 07:05

Hits: 485

बाहुन संग बिहे गरेकी बिनु मगर ढेड महिना देखि बेपत्ता (भिडियो सहित )

कक्षामा बिधार्थी पढाउदा अन्तरजातीय बिवाहले समाज बलियो बनाउछ भन्ने हेडसरले आफ्नै छोराले अन्तरजातीय बिहे गर्दा व्यवहाँरमा लागु गर्न सकेनन ।  

खोजविनका लागी परिवारको अपिल

राज्यसत्ता ब्युरो

पाल्पा, मंशिर ९

तॉहु ७ फुरुङडी पाल्पाका २७ बर्षिय दिपेन्द्र बस्याल संग झण्डै चार बर्ष पहिले बिहे गरेकी हेक्लाङ ६ पाल्पाकी २४ बर्षिया बिनु थापा मगर झण्डै ढेड महिना देखि बेपत्ता भएको भन्दै माईती पक्षले खोजविनका लागी अपिल गरेका छन् । जिल्ला प्रहरी कार्यालय पाल्पामा लिखित उजुरी दिए पछि विनुका बावु नर वहादुर पुलामी र गाउलेहरुले जिल्लाका  पत्रकारलाई भेटेर सहयोग गरिदिन आग्रह गरेका छन् ।
भिडियो हेर्न तल लिङ्क थिच्नुहोस् ।

जिल्ला शिक्षा कार्यालय पाल्पामा प्राबिधिक पदमा कार्यरत बस्याल संग विनुको २०६९ भाद्र १५ गते विहे भएको थियो । उनीहरुको बिहेलाई केटाको परिवारले मन नपराएको बताईएको छ । तर बिनुका माईतीले भने भोजभतेर गरेरै मगरी परम्परा अनुसार ढोगबेट (बिहे स्वीकार्नु) दिएका थिए ।  बिहे भएदेखि नै बिनु, श्रीमान् दिपेन्द्र संगै उनकै घर तानसेनमै बस्दै आएका थिए । वि एस सि अध्ययनरत विनु र दिपेन्द्र वीच २०६६ साल तिर प्रेम सम्बन्ध रहेको र सात बर्ष देखि उनीहरु संगै बसेको आफन्तको भनाई छ ।


“बाबा आफुहरु घरको माथिल्लो तलामा टिका लगाएर रमाईलो गरेका छन्, म दोश्रो तलामै छु, दशैको दिन विनुले फोनमा भनेको संझदै उनका बावु  नर बहादुरले भन्नुभयो त्यसपछि न उनको फोन आयो, न यताको फोन उठ्यो नै । छोरीको फोन उठाएर ज्वाई दिपेन्द्रले पर छिन, एक छिन पछि गर्नु मात्रै भनीरहेको र पछिल्लो समय स्कोलरसिपमा भारतको बैङ्गलोर पढ्न गएको भन्ने जवाफ दिएको नर बहादुरको भनाई छ ।

विहे पछि नै खटपट !

माईतीका अनुसार दिपेन्द्रको परिवारले विनुलाई अस्वीकार गरेदेखि उनीहरुमा खटपट शुरु भयो । १५ लाख दिन्छु आफ्नै जातिमा जाउ भन्दै दिपेन्द्रका वावु आमाले विनुलाई पहिले देखिनै धम्की दिएको विनुले आफन्तले बताएका छन् । दिपेन्द्र बावु आमाले पनि आफुहरु  जिउदो रहे सम्म वुहारी घर भित्र्याउन नदिने अडानमा थिए । 

 
भाई मलाई जुन सुकै बेला मार्न सक्छन् भन्दै दिदीले बिहेको प्रमाण स्वरुप दुई जना संगै खिचेको फोटो र बिवाह दर्ताको सिफारिसमा लेखिएको कागज पत्र आफुलाई सुरक्षित राख्न दिएको विनु संगै तानसेनमा बस्ने भाई भद्र सिंग सिजालीले पत्रकार समक्ष जानकारी दिनुभयो ।

दुवैको मन्जुरीमा जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा हुनुपर्ने बिहे दर्ता दिपेन्द्रले नक्कली बनाएर विनुलाई दिएको माईतीले बताए । सिफारिसमा विनोद कार्की  कानुन अधिकृृत भन्दै केटा र केटीको हस्ताक्षर गरिएको छ । (हे तस्विर) अधिवक्ता कार्कीभने आफुलाई यस बिषयमा कुनै जानकारी नभएको प्रतिकृया दिनुभएको छ ।

बिवाह दर्ता र नागरिकता बनाउन विनुले दिपेन्द्रलाई दवाव दिएपछि उनीहरुले त्यसो गरेको अर्का भाई डिवि थापाले बताउनुभयो ।
गाउकै मास्टरका छोराले विनुलाई बिहे गरेपछि सबैतिर खुशियाली थियो, विनुका छिमेकी मन बहादुर सारुले भन्नुभयो कक्षामा बिधार्थी पढाउदा अन्तरजातीय बिवाहले समाज बलियो बनाउछ भन्ने हेडसरले आफ्नै छोराले अन्तरजातीय बिहे गर्दा पचाउन सक्नुभएन । दिपेन्द्रका वुवा लक्ष्मण बस्याल  जनप्रिय मावि हेक्लाङका प्रअ हुनुहुन्छ ।

हत्याको आसंका

विनुका आफन्तले उनको हत्या भएको हुन सक्ने शंका गरेका छन् । उजुरी आएदेखि नै अनुसन्धान भैरहेको प्रहरीले जनाएको छ । गत कार्तिक ४ गते पाल्पाकै हुंगी असर्दी स्थित कालीनदीमा भेटिएको बेवारिसे लाश उनको हुनसक्ने संभावना छ, जिल्ला प्रहरी कार्यालय पाल्पाका प्रमुख प्रहरी उपरिक्षक हरी राज वाग्लेले भन्नुभयो गलेको लाश हुदा चिन्न गारो भएको हो, हामी अनुसन्धानमै छौ । प्रहरीका अनुसार विनुका माईतीले घटनाको वारेमा उजुरी दिन लागेको जानकारी पाएका दिपेन्द्र सोमवार देखि नै गाडी सहित फरार छन् । उनको खोजी भैरहेको छ ।

सम्बन्धित समाचार 

श्रीमती बिनु मगर बेपत्ता पारी फरार दिपेन्द्र अर्की मगर्नी लिएर हिडे !


 

Last Updated on Thursday, 24 November 2016 14:45

Hits: 26653

नेपालको राज्यसत्ता जातिवादी !

सि.वि. श्रीस


मंसिर २६ - नेपालमा निरन्तर २०५० वर्षदेखी एक जाती, भाषा, धर्म, संस्कृतिको एकलौटी राज रहयो र पटक पटक राजनितिक घटनाक्रमले सत्ता परिवर्तन भै रहे पनि शासकहरू एक जातिवादी, विभेदकारी नै रहदै आयो । संविधानमा बहुजाति, बहुधार्मिक, बहुसांस्कृतिक, बहुभाषिक भनिएता पनि शासकको मानसिकता र सिंहदरवार दुखःको साथ भन्नु पर्दा अति जातिवादी, साम्प्रदायिक नै रहदै आयो । यो भनाई लोकसेवा आयोगको शाखा अधिकृतको नतिजा २०७३ ले स्पष्ट प्रमाणित गरेको छ ।
 
     लोकसेवा आयोगबाट उत्तिर्ण शाखा अधिकृत मध्ये प्रशासन तर्फ २०३ जना, लेखा तर्फ ५५ जना, कानून तर्फ ३१ जना, राजश्व तर्फ १५ जना, परराष्ट्र तर्फ १२ जना, लेखा परिक्षण तर्फ ६ जना र व्यवस्थापिका संसद तर्फ ५ जना गरी ७ वटा समुह –विभाग) अन्र्तगत ३२७ जना शाखा अधिकृत पदमा सफलता प्राप्त गरेको नामावली अनुसार आधा आकास ढाकेका महिलाहरूको जम्मा जम्मी ७४ जना मध्ये प्रशासन तर्फ ४३ जना, लेखा तर्फ १२ जना, कानून तर्फ १० जना, राजश्व तर्फ २ जना, परराष्ट्र तर्फ ४ जना, लेखा परिक्षण तर्फ २ जना  व्यवस्थापिका संसद तर्फ १ जना सहित बाहुन महिला ५४ जना उत्तिर्ण गराईएको छ ।

१) प्रशासन तर्फको शाखा अधिकृतमा २०३ जना उत्तिर्ण भएको मध्ये १२० जना एउटै जाति बाहुन छन् भने क्षेत्री २८, आदिवासी जनजाति २९, मधेसी १८, दलित ८ जना छन् । महिला तर्फ बाहुन ३१, क्षेत्री ४, मधेसी ४, आदिवासी जनजाति ३,  दलित १ जना मात्र छन् ।

२) लेखा तर्फ ५५ जना शाखा अधिकृत मध्ये बाहुन ३३, क्षेत्री ६, आदिवासी जनजाति ९, मधेसी ६ र दलित १ जना मध्ये बाहुन महिला ११, आदिवासी जनजाति महिला १ जना बाहेक अन्य जातजाति शुन्य देखिन्छ ।

३) कानून तर्फ ३१ जना शाखा अधिकृत मध्ये ६ जना महिला सहित २६ जना बाहुन छन् भने क्षेत्री २ जना मध्ये १ महिला, आदिवासी जनजाति २ माहिला र मधेसी १ महिलाले सफलता प्राप्त गरेको देखिन्छ ।
४) राजश्व तर्फ १५ जना शाखा अधिकृत मध्ये २ महिला सहित ९ जना बाहुन कै बहुमत कायम छ भने क्षेत्री २, आदिवासी जनजाति २ र मधेसी २ जना मात्र छन्  अन्य जातजाति र महिलाको शुन्यता छ ।
५) परराष्ट्र तर्फ १२ शाखा अधिकृत मध्येमा २ महिला सहित ६ जना बाहुन, क्षेत्री १ महिला सहित ३, आदिवासी जनजाति ३ मध्ये १ महिला छन् भने मधेसी र दलित शुन्य छ ।
६) लेखा परिक्षण तर्फ ६ जना शाखा अधिकृत मध्ये १ महिला सहित ३ जना बाहुन, १ महिला सहित २ जना मशेसी र १ जना क्षेत्री बाहेक अरू जातजाति शुन्य छ ।
७) व्यवस्थापिका संसद तर्फ ५ जना शाखा अधिकृत मध्ये पनि १ महिला सहित ३ जना बाहुन, क्षेत्री १, र आदिवासी जनजाति १ जना बाहेक मधेसी, दलित अन्य जातजाति तथा महिलाहरू शुन्य देखिन्छ ।
 
स्पष्ट रूपमा तालिका हेर्नुहोस :

समुह संख्या बाहुन क्षेत्री आदिवासी जनजाति मधेसी दलित जम्मा
प्रशासन             २०३  १२०  २८  २९ १८ ८ २०३
लेखा                 ५५  ३३    ६   ९  ६  १  ५५
कानून               ३१   २६   २   २   १   ०  ३१
राजश्व                १५   ९    २   २  २   ०  १५
परराष्ट्र               १२   ६    ३   ३   ०  ०  १२
लेखा परिक्षण       ६     ३    १   ०   २  ०  ६
व्यवस्थापिका संसद ५    ३    १   १   ०   ०   ५
जम्मा              ३२७  २०० ४३ ४६ २९  ९  ३२७

यो शाखा अधिकृतको नतिजा र नामावलीबाट स्पष्ट रूपमा बुझ्न सकिन्छ कि नेपालको शासनसत्ता एक जाति बाहुनहरूको पेवाको रूपमा प्रयोग भै आएको छ र भनाई जातीय कुरा गर्नुहुदैन भन्ने तर तिनै बाहुने गफ गर्ने भएको हुदा यो बाहुनवाद, जातिवाद नभए के हो त ? विभेद बाहुनले गरेको छ कि अरू कसैले ? देशको नियम कानून मिच्ने बाहुन होइृनन् र ?
२१औं सताब्दीको युग यो युग शिक्षा, विज्ञान र प्रविधिको युग भएको हुदा आजको मानव समाज हिजोको भन्दा भिन्न समय र परिस्थितिमा बांचिरहेका छन् र दैनिक दिनचर्या प्रतिदिन फरक पर्दै गएको पनि छ । यद्यपि बाहुनहरूको नजर अन्दाज कमजोर भएको वा षडयन्त्रकारी भएर नबुझेको हो ? आजको समयमा शिक्षा दिक्षा, शिक्षित, टाठा बाठा, बुद्धिजिवि, बाहुन मात्र छैन । देशमा बसोबास गर्ने अन्य जातजातिहरू बाहुन भन्दा कम छैनन् । प्रतिशत कै आधारमा भन्दा पनि शिक्षित समुह बाहुनको भन्दा अन्य जातजातिको बढी नै छ । तर राजनितिक दलको संचालन राज्य सत्ता बाहुनको हातमा भएकोले यस्तो किसिमको विभेद गछिएको हो भने भविष्यमा दुर्भाग्य हुन सक्छ ।

नेपालको संविधान अनुरूप देश संघात्मक शासन पद्धतिमा जाने र संविधान कार्यन्वयन हुने दिशा तर्फ गै रहेको तथा संघियताको मर्म बमोजिम भएका निजामती कर्मचारी, जनपथ प्रहरीहरूको व्यवस्थापन गर्ने तर्फ लाग्नु पर्नेमा लोक सेवा आयोगले हतारमा ठुलो संख्यामा शाखा अधिकृतहरू भर्ना गर्नु महाषडयन्त्रको आशंका बुझ्नेहरूले बुझ्ने छन् ।
नेपालको राष्ट्रिय जनगणना २०६८ अनुसार १२५ जातजातिको जन्मथलो, कर्मथलोको रूपमा बसोबास गरेको यार्थततालाई स्वीकार गर्ने हो भने जनसंख्याको हिसावले पहिलो जातिको रूपमा क्षेत्री र दोस्रोमा बाहुन हो । तदअनुसार देशमा भेदभाव, विभेद, जातीय अन्तरविरोध, छुवाछुत, शोषण दमन, उत्पिडन र समान वितरण प्रणालीमा असमानता रही आएको हुदा यसको समाधान जातीय जनसंख्याको आधारमा राज्यको हरेक निकायमा समानुपातिक प्रतिनिधित्वको व्यवस्थाबाट मात्रै हुन सक्छ । त्यसकाण यो व्यवस्था लागु भएमा बाहुनले भन्दा क्षेत्रीले बढी प्रतिशत पाउछ तर राज्यको कार्यपालिका, व्यवस्थापिका, न्यायपालिका र सरकारी कार्यलय संघ संस्थामा बहुमत सहित बाहुनहरूको उपस्थित रहेको छ । यसरी नै सबै जातिको जनसंख्याको प्रतिशतको आधारमा राज्यको हरेक निकायमा प्रतिनिधित्व हुनुपर्नेमा एउटै जाति बाहुनको प्रतिनिधित्व सर्वत्र रहेको छ ।

नेपालमा बसोबास गर्ने जातिहरूको प्रतिशत हेर्दा क्षेत्री १७∞, बाहुन १२∞, आदीवासी जनजाति ३६.९∞, मधेसी २४.१∞ दलित १३.३१∞ थारू ६.६∞, मुश्लिम ४.४∞, पिछडा क्षेत्र ४.२∞ देखिन्छ । यसको साथै महिलाहरूलाई पनि जातीय जनसंख्याको आधारमा ३३∞ राज्यको हरेक अङ्ग र निकायमा अनिवार्य सहभागी बनाउनु पर्दछ । महिलाको नाममा महिला नै प्रतिनिधि भए पनि बढी बाहुन महिला कै प्रतिनिधि अहिलेको जस्तो हुने छैन ।

अन्तमा भविष्यमा लोकसेवा २०७३ बाट उत्तिर्ण भएका शाखा अधिकृतहरू राष्ट्र सेवकको रूपमा लगभग ३२ बर्ष देश र जनताको सेवामा हुनेहरू शाखा अधिकृत मात्र नभएर योग्यता, क्षमता, तालिम र कार्य क्षमताको आधारमा पदउन्नती हुदै गर्दा देशको विभिन्न मन्त्रालय, विभाग, कार्यलयहरूमा प्रमुख–शासक प्रशासक निति निर्माण तहमा मुख्य भुमिका सहित सचिव, मुख्य सचिव हुदै निवित्तभरण पछि पनि संवैधानिक अङ्गमा नियुक्तिको लागि समेत योग्यता कायम हुने हुदा अझै हाम्रो देश नेपालमा बाहुनवादले चार वा पांच दशक जरो गाड्ने पक्का पक्की छ ।

Last Updated on Sunday, 11 December 2016 06:17

Hits: 647

नेपालका प्रथम शहिद लखन थापा मगर अब हुलाक टिकटमा

प्रथमशहीद लखन थापा मगरको संस्मरणात्मक हुलाक टिकट प्रकाशन भएकोमा संसारभर खुसियाली मनार्इ रहेको जानकारी प्राप्त भएकोछ ।

उमेश बहादुर राना मगर

 

काठमाण्डौ,मङसिर ३ - नेपालको हुलाक सेवा विभागले २०७३ मार्ग १ गतेका दिन राजधानी काठमाडौंमा एक समारोह विच प्रथम शहीद लखन थापा मगरको चित्रांकित रु. १०।– को हुलाक टिकट सूचना तथा संचार मन्त्री सुरेन्द्र (राम) कार्कीबाट प्रथम दिवसीय टाँचा लगाई सार्वजनिक गरिएको छ ।

कार्यक्रममा प्रथमशहीद लखन थापा मगर स्मृति प्रतिष्ठानका तर्फबाट अध्यक्ष रूल बहादुर आले मगरले मन्तव्यको क्रममा गोरखा जिल्लाको दूरदराजमा साधारण परिवारमा जन्मेका लखन थापाले नेपाली सेनामा लामो समय सेवा गरेको, सोही क्रममा लखनऊ बिद्रोहमा खटिएको, भारतीय विद्रोहीहरूको मर्म बुझेर जंगहादुर राणाको ज्यादती विरुद्ध उत्प्रेरित भई उनले गोरखा बुंकोटबाट विद्रोहको उद्घोष गरेको प्रसंग बताउँदै उनको वलिदानबाट प्रेरणा पाएर नै राणा शासनको विरुद्ध लागेका ४ सपुतहरू पनि शहीद बने र सात सालको जनक्रान्ति सफल भएको बताउनु भयो । प्रजातन्त्र, लोकतन्त्रको लागि वि.सं. १९३३ मा जीवन अर्पण गरे तापनि २०५६ सालमा सरकारले लखन थापालाई शहीद र २०७३ असोज ३ गते प्रथम शहीदको घोषणा गर्यो । यसका लागि प्रतिष्ठानले अनेकौं लबिङ, संघर्ष र दबाव दिनु परेको थियो । उनी राष्ट्रिय विभूतिका समेत हकदार हुन् भन्ने चर्चा गर्दै देशका विभिन्न भागमा आजसम्म जनस्तरबाट मात्र प्रथम शहीदको सालिक बनेकोले राज्यस्तरबाट पनि शहीदको सालिक निर्माण गर्न सरकारलाई आग्रह गरिएको थियो ।
 

(प्रथम शहीद लखन थापाको तस्वीर अंकित रु.१०।– को टिकट १० लाख प्रति छापियो)

कार्यक्रममा अन्य राष्ट्रिय व्यक्तित्वको रूपमा निष्ठावान राजनीतिज्ञ महेन्द्र नारायण निधि (महोत्तरी) र समाज सुधारक योगमाया न्यौपाने (भोजपुर) र देशका विभिन्न धार्मिक साँस्कृतिक महत्व बोकेका ५ वटा मठमन्दिरहरूको हुलाक टिकट सार्वजनिक गरिएको थियो ।

हुलाक टिकट हेर्दा सानो वस्तु भए पनि यसले राष्ट्रिय अन्तर्राष्ट्रिय जगतमा विशेष महत्व राख्दछ । राष्ट्रले आदर सम्मान गर्नु पर्ने व्यक्तिको योगदान बारे सन्देश प्रवाह हुन्छ, त्यस्ता व्यक्तित्वको परिचय र पहिचान संसारभर फैलन्छ । नेपाल फिलाटेलिक सोसाइटीका अध्यक्ष शंकर श्रेष्ठले राष्ट्रिय व्यक्तित्वको हुलाक टिकट प्रकाशित गरेर राष्ट्रको तर्फबाट सम्मान प्रकट गर्ने परम्पराले एउटा पुस्ताबाट अर्को पुस्तामा ज्ञान सर्ने हुँदा राष्ट्रको तर्फबाट गौरवको जर्गेना समेत हुने भन्दै यही महिनामा चीनमा हुने अन्तर्राष्ट्रिय हुलाक टिकट प्रदर्शनीमा सन् २०१६ सम्म प्रकाशित सबै टिकटहरू समावेश गरिने जानकारी दिनु भयो ।



सूचना तथा संचार मन्त्रालयका सहसचिव सुरेश अधिकारीले मुलुकको राजनैतिक सामाजिक रूपान्तरणमा विशिष्ट योगदान पुर्याउने राष्ट्रिय व्यक्तित्व र धार्मिक साँस्कृतिक धरोहरको कोटीमा राखेको र प्रचारप्रसार गर्ने उद्देश्यले नै हुलाक टिकट प्रकाशन हुने गरेको, यसले पहिचान मात्र नदिएर राष्ट्रिय गौरव र पर्यटन प्रबद्र्धनमा समेत योगदान पुर्याउने बताएका थिए । प्रथम शहीद लखन थापाको तस्वीर अंकित रु.१०।– को टिकट १० लाख प्रति छापिएको जानकारी दिनु भयो ।

मन्त्रालयका सचिव दिनेश थपलियाले वि.सं.१९३५ मा सुन्धारा काठमाडौंमा पहिलो डाँकघरको स्थापना भएको र त्यहीबाट क्रस खुकुरी अंकित पहिलो हुलाक टिकट प्रकाशित भई नेपाल र नेपालीको पहिचान विश्वभर फैलिन पुगेको, हालसम्म ११७३ वटा टिकट प्रकाशित भई प्रचलनमा ल्याइएको जानकारी दिदै राष्ट्रिय व्यक्तित्वको टिकट प्रकाशनबाट आफ्नो स्थान, चरित्र र व्यक्तित्व पनि त्यस्तै बनाउनु पर्छ भन्ने प्रेरणा जाग्ने र राम्रो कर्तव्यपथमा हिड्ने चेतना समेत प्रवाह हुने विश्वास व्यक्त गर्नु भयो । उनले हालसम्म प्रकाशित भएका टिकटको रेकर्ड डिजिटल अर्काइभमा राख्ने प्रयास भइरहेको जानकारी समेत दिनु भयो ।

कार्यक्रमका विशिष्ट अतिथि तथा पूर्वमन्त्री कृपाशुर शेर्पाले लखन थापा मगरले देश र जनताको लागि सत्कर्म गरेको कारण राज्यले उनलाई महत्व दिएको चर्चा गर्दै व्यक्तित्व र कृतित्व सधैं अमर रहने, कहिल्यै नमर्ने भन्दै लखन थापा मगरको आज पुनर्जन्म भएको आफूलाई अनुभूति भइरहेको धारणा राख्नु भयो ।

प्रमुख अतिथि संचारमन्त्री सुरेन्द्र (राम) कार्कीले प्रथम शहीद लखन थापा मगर, राजनीतिज्ञ महेन्द्र नारायण निधि र समाज सुधारक योगमाया राष्ट्रका नायक र सम्मानित पात्र रहेकाले को ठूलो, को सानो भन्ने होइन, यी हाम्रा शक्ति हुन् यी हाम्रा गौरव हुन् भनेर सवैले बुझ्न जरुरी छ, अव बुद्ध र सगरमाथाबाट मात्र हामी चिनिने र पालिने होइन, देशमा अरु पनि गौरवशाली व्यक्तित्व र कृतित्व छन् त्यसको खोजी गरौं, आफ्नो पहिचान बनाऔं, त्यसको स्वामित्व पनि लेऔं र विश्वभर चिनाऔं भन्ने सारगर्भित विचार राख्नु भयो । कार्यक्रममा हजारौंको उपस्थिति रहेको थियो ।

(उमेश बहादुर राना मगर प्रतिष्ठानका उपाध्यक्ष हुनुहुन्छ)

श्रब्य/दृश्य : हुबिमगर

फोटो झलककोलागी तलको लिङ्क दाब्नुहोस ।

प्रथम शहीद लखन थापा मगरको सस्मरात्मक हुलाक टिकट प्रकाशन.

 

 

 

 

 

 


Last Updated on Friday, 18 November 2016 09:26

Hits: 3545

 हार्दिक श्रध्दाञ्जलि - ज्ञान बहादुर गाहा मगर